WSTĘP
 	Ocenie podlegają umiejętności i wiadomości określone w podstawie programowej. Wykaz wiadomości i umiejętności podawany jest do wiadomości uczniów na początku każdego roku szkolnego. 

1. Cele oceniania: 
- zapoznanie uczniów z ich osiągnięciami edukacyjnymi i postępami w nauce, 
- pomoc uczniowi w samodzielnym planowaniu swojego rozwoju, 
- motywowanie ucznia do dalszej pracy, 
- dostarczanie rodzicom i nauczycielom informacji o postępach, trudnościach i specjalnych uzdolnieniach ucznia. 

2. Umiejętności i wiadomości podlegające ocenie: 
•znajomość pojęć oraz praw i zasad fizycznych, 
•opisywanie, dokonywanie analizy i syntezy zjawisk fizycznych, 
•rozwiązywanie zadań problemowych (teoretycznych lub praktycznych) z wykorzystaniem znanych praw i zasad, 
•rozwiązywanie zadań rachunkowych, a w tym: 
- dokonanie analizy zadania, 
- tworzenie planu rozwiązywania zadania, 
- znajomość wzorów, 
- znajomość wielkości fizycznych i ich jednostek, 
- przekształcanie wzorów, 
- wykonywanie obliczeń na liczbach i jednostkach, 
- analizę otrzymanego wyniku, 
- sformułowanie odpowiedzi. 
•posługiwanie się językiem fizyki, 
•planowanie i przeprowadzanie doświadczenia. Analizowanie wyników, przedstawianie wyników w tabelce lub na wykresie, wyciąganie wniosków, wskazywanie źródła błędów, 
•odczytywanie oraz przedstawianie informacji za pomocą tabeli, wykresu, rysunku, 
schematu, 
•wykorzystywanie wiadomości i umiejętności fizycznych w praktyce, 
•systematyczne i staranne prowadzenie zeszytu przedmiotowego. 

3. Metody sprawdzania osiągnięć uczniów: 
- sprawdzian ustny, 
- sprawdzian pisemny (w tym testy dydaktyczne), 
- sprawdzian laboratoryjny ( w tym doświadczenie, modele urządzeń, przyrządy wykonane samodzielnie przez uczniów jako praca domowa), 
- samokontrola pracy uczniów
- aktywność 

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA
ROK SZKOLNY: 2018/2019                                           PRZEDMIOT: FIZYKA                                                                                                                                                                         NAUCZYCIEL: Beata Koziak  	
PRZEDMIOT  OCENY	WYMAGANIA	FORMA OCENY	
ZADANIE DOMOWE	•	Brak pracy domowej traktowany jest jako nieprzygotowanie do lekcji- odnotowanie w uwagach ucznia
	•	Nauczyciel sprawdza pracę domową podczas lekcji lub zbierając prace uczniów. 
•	Uczeń ma prawo do 
•	jednokrotnego w ciągu semestru zgłoszenia nieprzygotowania się – bez konsekwencji. W wyjątkowych sytuacjach nauczyciel może usprawiedliwić nieprzygotowanie ucznia na podstawie pisemnej notatki rodzica w zeszycie.	
PODRĘCZNIKI I ZESZYTY	•	Uczeń ma obowiązek mieć podczas lekcji książkę, ćwiczenia i  zeszyt.	•	Brak ćwiczeń, podręcznika lub zeszytu jest traktowany jako nieprzygotowanie do lekcji- wpis do dziennika w uwagach ucznia	
PRZYBORY	•	Uczeń ma obowiązek posiadać podstawowe przybory szkolne np. długopis, ołówek, przybory geometryczne. 	•	Brak przyborów jest traktowany jako nieprzygotowanie do lekcji- wpis do dziennika w uwagach ucznia
	
PRZYGOTOWANIE DO ZAJĘĆ	•	Obowiązkiem ucznia jest systematycznie przygotowywanie się do lekcji, czyli:
- gotowość do odpowiedzi (zakres trzech ostatnich tematów).	•	Uczeń ma prawo
•	w ciągu semestru zgłoszenia nieprzygotowania się – bez konsekwencji. Po wykorzystaniu limitu określonego powyżej, uczeń otrzymuje za każde nieprzygotowanie ocenę niedostateczną.	
AKTYWNOŚĆ	•	Aktywność ucznia polega na: zgłaszaniu się na lekcji i udzielaniu poprawnych odpowiedzi, wykonywaniu zadań dodatkowych w czasie lekcji oraz po lekcjach, aktywnej pracy w grupach.	•	Uczeń jest oceniany poprzez „plusy”. Za 3 zgromadzone „plusy” uczeń otrzymuje ocenę bardzo dobrą. 	
KARTKÓWKI	•	Na kartkówkach sprawdzane są wiadomości i umiejętności z materiału bieżącego (1-3 ostatnich lekcji lub zadania domowego).	•	Kartkówki mogą być przez nauczyciela zapowiedziane lub nieUczeń nieobecny na kartkówce musi ją napisać w terminie uzgodnionym z nauczycielem.	
SPRAWDZIANY	•	Sprawdziany są zgodne tematycznie z programem nauczania i obejmują wiedzę i umiejętności z całego działu programowego.
•	Sprawdziany są zapowiedziane z tygodniowym wyprzedzeniem i wpisane do dziennika lekcyjnego.
•	Na koniec semestru nie przewiduje się dodatkowych sprawdzianów zaliczeniowych	•	Uczeń nieobecny na sprawdzianie musi go napisać w terminie uzgodnionym z nauczycielem (nie później niż 2 tygodnie od powrotu do szkoły).
•	Przy nieobecności nie spowodowanej chorobą, uczeń pisze sprawdzian na najbliższych zajęciach dydaktyczno-wyrównawczych.
•	Uczeń ma prawo poprawić ocenę w ciągu 2 tygodni od oddania sprawdzianu.. 	
ODPOWIEDŹ	•	Uczeń ma prawo zgłosić przed lekcją nieprzygotowanie do zajęć.
•	Nauczyciel ma prawo zapytać ucznia z materiału przerabianego na ostatnich trzech lekcjach.
•	Jeżeli uczeń chorował przez tydzień ma prawo nie być pytany przez trzy dni (również w formie kartkówki).	•	Uczeń może uzyskać ocenę w skali od 1 do 6, w zależności od tego, czy odpowiedź była: kompletna, zgodna z poleceniem lub pytaniem; wspomagana przez nauczyciela; zawierała elementy rozszerzające wiedzę i umiejętności. 	
PRACE DODATKOWE	•	Dodatkowe prace to: zadania z podręcznika i zadania konkursowe obejmujące materiał spoza programu nauczania, pomoce dydaktyczne i plansze, prezentacje multimedialne, przygotowanie i przeprowadzenie fragmentu lekcji itp.	•	Za zadania konkursowe uczeń może trzymać oceny celujące, za pozostałe prace „plusy” za aktywność lub oceny bardzo dobre i dobre. Za 5 zgromadzonych „plusów” uczeń otrzymuje ocenę bardzo dobrą. Nie wykonanie pracy dodatkowej, pomimo wcześniejszych uzgodnień z nauczycielem skutkuje oceną niedostateczną lub „minusem” z aktywności. Za 5 zgromadzonych „minusów” uczeń otrzymuje ocenę niedostateczną.	
POPRAWIANIE OCEN BIEŻĄCYCH	•	Uczeń ma prawo poprawić oceny ze sprawdzianów w ciągu 2 tygodni, w terminie wyznaczonym przez nauczyciela	•	Uczeń może otrzymać ocenę wyższą lub niższą od otrzymanej we pierwszym terminie. Liczy się ocena z poprawy	
NADRABIANIE ZALEGŁOŚCI	•	Uczeń ma obowiązek nadrabiać zaległości spowodowane jego nieobecnością w szkole. 	•	Uczeń nieobecny przez 1 dzień nadrabia zaległości i następnego dnia powinien być przygotowany do zajęć, w tym sprawdzianów i kartkówek.
•	Po dłuższej nieobecności (powyżej 1 tygodnia) uczeń ma obowiązek nadrobić zaległości w ciągu tygodnia, uzgadnia z nauczycielem formę pomocy i sprawdzenia wiedzy. 
•	Uczeń nieobecny na sprawdzianie musi go napisać w terminie uzgodnionym z nauczycielem (nie później niż 2 tygodnie od powrotu do szkoły).	
KONSULTACJE	•	Uczeń ma prawo korzystać z dodatkowej formy pomocy, jaką są konsultacje przedmiotowe w wyznaczonym przez nauczyciela terminie.	•	Uczeń wyznaczony przez nauczyciela ma obowiązek przyjść na konsultacje. Trzykrotna nieobecność danego ucznia jest odnotowywana w zeszycie kontaktów (powiadomienie rodzica).	
STOSUNEK DO PRZEDMIOTU	•	Stosunek do przedmiotu oznacza przygotowywanie się do lekcji, systematyczność i pilność.		
UDZIAŁ I OSIĄGNIĘCIA W KONKURSACH 		•	Uczeń jest oceniany za aktywny udział w konkursach (tzn. podjął próbę rozwiązania zadań konkursowych, przygotowywał się do konkursu- otrzymuje ocenę bardzo dobrą; zdobył znaczący wynik w skali szkoły, regionu, województwa lub kraju- otrzymuje ocenę celującą).	

3.2. „Waga” ocen: 
- najistotniejsze są oceny ze: sprawdzianów oraz osiągnięcia w konkursach, 
- drugą grupę stanowią oceny z kartkówek i odpowiedzi ustnych, aktywność na lekcjach oraz eksperymenty fizyczne. 
- grupą trzecią są zadania domowe i praca w grupach.

4. Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny:
Sprawdzanie osiągnięć uczniów powinno być poprzedzone wcześniejszym ustaleniem wymagań oddzielnie dla każdego pozytywnego stopnia, czyli wymagania na stopień 
dopuszczający (wymagania konieczne), 
dostateczny(wymagania podstawowe), 
dobry (wymagania rozszerzające), 
bardzo dobry i celujący (wymagania dopełniające). 
Na stopień niedostateczny wymagań nie ustala się. 

Wymagania konieczne (K) 
– dotyczą zapamiętania wiadomości, czyli gotowości ucznia do przypomnienia sobie treści podstawowych praw fizyki , podstawowych wielkości fizycznych, najważniejszych zjawisk fizycznych. Uczeń potrafi rozwiązywać przy pomocy nauczyciela zadania teoretyczne i praktyczne o niewielkim stopniu trudności. Zdobyte wiadomości i umiejętności są niezbędne do dalszego kontynuowania
nauki fizyki i przydatne w życiu codziennym.

Wymagania podstawowe (P)
– dotyczą zrozumienia wiadomości. Oznacza to, że uczeń potrafi przy niewielkiej pomocy nauczyciela wyjaśnić od czego zależą podstawowe wielkości fizyczne (np. ciśnienie, gęstość, praca, moc, opór,
itp.), zna jednostki tych wielkości, zna i potrafi wyjaśnić poznane prawa fizyki, umie je potwierdzić odpowiednimi, prostymi eksperymentami np. prawo Pascala, prawo Archimedesa , prawo Ohma). 

Wymagania rozszerzające (R)
– dotyczą stosowania wiadomości i umiejętności w sytuacjach typowych. Oznacza to opanowanie przez ucznia umiejętności praktycznego posługiwania się wiadomościami, które są pogłębione i rozszerzone w stosunku do wymagań podstawowych (np. obliczanie wartości wielkości fizycznej według wzoru: gęstości, siły, mocy, natężenia prądu itp.), uczeń potrafi samodzielnie rozwiązywać
typowe zadania teoretyczne i praktyczne korzystając przy tym ze słowników, tabeli c i innych pomocy naukowych. 

Wymagania dopełniające (D)
- dotyczy stosowania wiadomości i umiejętności w sytuacjach problemowych (np. szczegółowa analiza procesów fizycznych), w projektowaniu i wykonywaniu doświadczeń potwierdzających prawa fizyczne, rozwiązywaniu złożonych zadań rachunkowych (wyprowadzanie wzorów, analiza tabel 
i wykresów).
A więc: 
Ocenę celującą otrzymuje uczeń, który:  
•potrafi stosować wiadomości w sytuacjach nietypowych (problemowych), 
•umie formułować problemy i dokonuje analizy lub syntezy nowych zjawisk, 
•umie rozwiązywać problemy w sposób nietypowy, 
•osiąga sukcesy w konkursach pozaszkolnych, 
•sprostał wymaganiom KPRD

Ocenę bardzo dobrą otrzymuje uczeń, który: 
•w pełnym zakresie opanował wiadomości i umiejętności i programowe, 
•zdobytą wiedzę potrafi zastosować w nowych sytuacjach, 
•jest samodzielny – korzysta z różnych źródeł wiedzy
•potrafi zaplanować i przeprowadzić doświadczenie fizyczne, 
•rozwiązuje samodzielnie zadania rachunkowe i problemowe, 
•sprostał wymaganiom KPRD

Ocenę dobrą otrzymuje uczeń, który: 
•opanował w dużym zakresie wiadomości określone programem nauczania, 
•poprawnie stosuje wiadomości do rozwiązywania typowych zadań lub problemów, 
•potrafi wykonać zaplanowane doświadczenie z fizyki, rozwiązać proste zadanie lub problem, 
•sprostał wymaganiom KPR

Ocenę dostateczną otrzymuje uczeń, który: 
•opanował w podstawowym zakresie wiadomości i umiejętności określone programem, 
•potrafi zastosować wiadomości do rozwiązywania zadań z pomocą nauczyciela, 
•potrafi wykonać proste doświadczenia fizyczne z pomocą nauczyciela, 
•zna podstawowe wzory i jednostki wielkości fizycznych, 
•sprostał wymaganiom KP

Ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń, który: 
•ma braki w wiadomościach i umiejętnościach określonych programem, a braki te nie przekreślają możliwości dalszego kształcenia się, 
•zna podstawowe prawa i wielkości fizyczne, 
•potrafi z pomocą nauczyciela wykonać proste doświadczenie fizyczne. 

Ocenę niedostateczną otrzymuje uczeń, który: 
•nie opanował tych wiadomości i umiejętności, które są konieczne do dalszego kształcenia, 
•nie potrafi rozwiązać zadań teoretycznych lub praktycznych o elementarnym stopniu trudności, nawet z pomocą nauczyciela, 
•nie zna podstawowych praw, pojęć i wielkości fizycznych. 
	
Klasa 8
7.	Przemiany energii w zjawiskach cieplnych
Temat według programu	Wymagania konieczne 
(dopuszczająca)
Uczeń:	Wymagania podstawowe 
(dostateczna)
Uczeń:	Wymagania rozszerzone 
(dobra)
Uczeń:	Wymagania dopełniające
(b. dobra i celująca)
Uczeń:	
7.1. Energia wewnętrzna i jej zmiana przez wykonanie pracy	•	podaje przykłady, w których na skutek wykonania pracy wzrosła energia wewnętrzna ciała (4.4)	•	wymienia składniki energii wewnętrznej (4.5)
	•	wyjaśnia, dlaczego podczas ruchu z tarciem nie jest spełniona zasada zachowania energii mechanicznej (4.4)
•	wyjaśnia, dlaczego przyrost temperatury ciała świadczy o wzroście jego energii wewnętrznej (4.5)	•	objaśnia różnice między energią mechaniczną i energią wewnętrzną ciała (3.4 i 4.4)	
7.2. Cieplny przepływ energii. Rola izolacji cieplnej	•	bada przewodnictwo cieplne i określa, który z materiałów jest lepszym przewodnikiem ciepła (1.3, 1.4, 4.10b)
•	podaje przykłady przewodników i izolatorów (4.7)
•	opisuje rolę izolacji cieplnej w życiu codziennym (4.7)	•	opisuje przepływ ciepła (energii) od ciała o wyższej temperaturze do ciała o niższej temperaturze, następujący przy zetknięciu tych ciał (4.4, 4.7)
	•	objaśnia zjawisko przewodzenia ciepła z wykorzystaniem modelu budowy materii (4.7)
•	rozpoznaje sytuacje, w których ciała pozostają w równowadze termicznej (4.1, 4.3)	•	formułuje jakościowo pierwszą zasadę termodynamiki (1.2)	
7.3. Zjawisko konwekcji	•	podaje przykłady konwekcji (4.8)
•	prezentuje doświadczalnie zjawisko konwekcji (4.8)
	•	wyjaśnia pojęcie ciągu kominowego (4.8)	•	wyjaśnia zjawisko konwekcji (4.8)
•	opisuje znaczenie konwekcji w prawidłowej wentylacji mieszkań (1.2, 4.8)	•	uzasadnia, dlaczego w cieczach i gazach przepływ energii odbywa się głównie przez konwekcję (1.2, 4.8)
	
7.4. Ciepło właściwe	•	odczytuje z tabeli wartości ciepła właściwego (1.1, 4.6)
•	analizuje znaczenie dla przyrody dużej wartości ciepła właściwego wody (1.2, 4.6)	•	opisuje zależność zmiany temperatury ciała od ilości dostarczonego lub oddanego ciepła i masy ciała (1.8, 4.6)
•	oblicza ciepło właściwe ze wzoru  (1.6, 4.6)	•	oblicza każdą wielkość ze wzoru  (4.6)	•	definiuje ciepło właściwe substancji (1.8, 4.6)
•	wyjaśnia sens fizyczny ciepła właściwego (4.6)
•	opisuje zasadę działania wymiennika ciepła i chłodnicy (1.1)	
7.5. Przemiany energii w zjawiskach topnienia i parowania	•	demonstruje zjawiska topnienia, wrzenia i skraplania (1.3, 4.10a)
•	podaje przykład znaczenia w przyrodzie dużej wartości ciepła topnienia lodu (1.2, 4.9)
•	odczytuje z tabeli temperaturę topnienia i ciepło topnienia (1.1)
•	odczytuje z tabeli temperaturę wrzenia i ciepło parowania w temperaturze wrzenia (1.1)
•	podaje przykłady znaczenia w przyrodzie dużej wartości ciepła parowania wody (1.2)	•	opisuje zjawisko topnienia (stałość temperatury, zmiany energii wewnętrznej topniejących ciał) (1.1, 4.9)
•	opisuje proporcjonalność ilości ciepła potrzebnego do stopienia ciała stałego w temperaturze topnienia do masy tego ciała (1.8, 4.9)
•	analizuje (energetycznie) zjawiska parowania i wrzenia (4.9)
•	opisuje proporcjonalność ilości ciepła potrzebnego do wyparowania cieczy do masy tej cieczy (1.8)	•	wyjaśnia, dlaczego podczas topnienia i krzepnięcia temperatura pozostaje stała mimo zmiany energii wewnętrznej (1.2, 4.9)
•	oblicza każdą wielkość ze wzoru  (1.6, 4.9)
•	oblicza każdą wielkość ze wzoru  (1.6, 4.9)
•	opisuje (na podstawie wiadomości z klasy 7.) zjawiska sublimacji i resublimacji (4.9)	•	na podstawie proporcjonalności definiuje ciepło topnienia substancji (1.8, 4.9)
•	wyjaśnia sens fizyczny ciepła topnienia (1.2, 4.9)
•	na podstawie proporcjonalności  definiuje ciepło parowania (1.8, 4.9)
•	wyjaśnia sens fizyczny ciepła parowania (1.2)
•	opisuje zasadę działania chłodziarki (1.1)	

8. Drgania i fale sprężyste
Temat według programu	Wymagania konieczne 
(dopuszczająca)
Uczeń:	Wymagania podstawowe 
(dostateczna)
Uczeń:	Wymagania rozszerzone 
(dobra)
Uczeń:	Wymagania dopełniające 
(b. dobra i celująca)
Uczeń:	
8.1. Ruch drgający. Przemiany energii mechanicznej w ruchu drgającym	•	wskazuje w otoczeniu przykłady ciał wykonujących ruch drgający (8.1)	•	podaje znaczenie pojęć: położenie równowagi, wychylenie, amplituda, okres, częstotliwość (8.1)	•	odczytuje amplitudę i okres z wykresu  dla drgającego ciała (1.1, 8.1, 8.3)
•	opisuje ruch wahadła i ciężarka na sprężynie oraz analizuje przemiany energii mechanicznej w tych ruchach (1.2, 8.2)		
8.2. Wahadło. Wyznaczanie okresu i częstotliwości drgań		•	doświadczalnie wyznacza okres i częstotliwość drgań wahadła lub ciężarka na sprężynie (1.3, 1.4, 1.5, 8.9a)	•	opisuje zjawisko izochronizmu wahadła (8.9a)		
8.3. Fala sprężysta. Wielkości, które opisują falę sprężystą, i związki między nimi	•	demonstruje falę poprzeczną i falę podłużną (8.4)	•	podaje różnice między falami poprzecznymi i falami podłużnymi (8.4)
•	posługuje się pojęciami: długość fali, szybkość rozchodzenia się fali, kierunek rozchodzenia się fali (8.5)	•	stosuje wzory oraz  do obliczeń (1.6, 8.5)	•	opisuje mechanizm przekazywania drgań w przypadku fali na napiętej linie i fal dźwiękowych w powietrzu (8.4)
	
8.4. Dźwięki i wielkości, które je opisują. Ultradźwięki i infradźwięki	•	podaje przykłady źródeł dźwięku (8.6)
•	demonstruje wytwarzanie dźwięków w przedmiotach drgających i instrumentach muzycznych (8.9b)
•	wymienia, od jakich wielkości fizycznych zależy wysokość i głośność dźwięku (8.7)
•	wyjaśnia, co nazywamy ultradźwiękami i infradźwiękami (8.8)	•	opisuje mechanizm powstawania dźwięków w powietrzu
•	obserwuje oscylogramy dźwięków z wykorzystaniem komputera (8.9c)	•	podaje cechy fali dźwiękowej (częstotliwość 20–20 000 Hz, fala podłużna) (8.8)	•	opisuje występowanie w przyrodzie infradźwięków i ultradźwięków oraz ich zastosowanie (8.8)	

9. O elektryczności statycznej
Temat według programu	Wymagania konieczne 
(dopuszczająca)
Uczeń:	Wymagania podstawowe 
(dostateczna)
Uczeń:	Wymagania rozszerzone 
(dobra)
Uczeń:	Wymagania dopełniające 
(b. dobra i celująca)
Uczeń:	
9.1. Elektryzowanie ciała przez tarcie i dotyk	•	wskazuje w otoczeniu zjawiska elektryzowania przez tarcie i dotyk (6.1)
•	demonstruje zjawisko elektryzowania przez tarcie i dotyk (1.4, 6.16a)	•	opisuje budowę atomu i jego składniki (6.1, 6.6)	•	określa jednostkę ładunku (1 C) jako wielokrotność ładunku elementarnego (6.6)
•	wyjaśnia elektryzowanie przez tarcie i dotyk, analizuje przepływ elektronów (6.1)
•	wyjaśnia pojęcie jonu (6.1)		
9.2. Siły wzajemnego oddziaływania ciał naelektryzowanych		•	bada jakościowo oddziaływanie między ciałami naelektryzowanymi	•	formułuje ogólne wnioski z badań nad oddziaływaniem ciał naelektryzowanych (1.2, 1.3)		
9.3. Przewodniki i izolatory	•	podaje przykłady przewodników i izolatorów (6.3, 6.16c)
	•	opisuje budowę przewodników i izolatorów, wyjaśnia rolę elektronów swobodnych (6.3)	•	wyjaśnia, jak rozmieszczony jest –uzyskany na skutek naelektryzowania – ładunek w przewodniku, a jak w izolatorze (6.3)
•	wyjaśnia uziemianie ciał (6.3)	•	opisuje mechanizm zobojętniania ciał naelektryzowanych (metali i izolatorów) (6.3)
	
9.4. Zjawisko indukcji elektrostatycznej. Zasada zachowania ładunku. Zasada działania elektroskopu	•	demonstruje elektryzowanie przez indukcję (6.4)
	•	opisuje budowę i zasadę działania elektroskopu (6.5)
•	analizuje przepływ ładunków podczas elektryzowania przez tarcie i dotyk, stosując zasadę zachowania ładunku (6.4)	•	na podstawie doświadczeń z elektroskopem formułuje i wyjaśnia zasadę zachowania ładunku (6.4)		
9.5. Pole elektryczne		•	posługuje się pojęciem pola elektrostatycznego do wyjaśnienia zachowania się nitek lub bibułek przymocowanych do naelektryzowanej kulki (1.1)
•	rozróżnia pole centralne i jednorodne (1.1)		•	wyjaśnia oddziaływanie na odległość ciał naelektryzowanych z użyciem pojęcia pola elektrostatycznego (1.1)	

10. O prądzie elektrycznym
Temat według programu	Wymagania konieczne 
(dopuszczająca)
Uczeń:	Wymagania podstawowe 
(dostateczna)
Uczeń:	Wymagania rozszerzone 
(dobra)
Uczeń:	Wymagania dopełniające 
(b. dobra i celująca)
Uczeń:	
10.1. Prąd elektryczny w metalach. Napięcie elektryczne	•	opisuje przepływ prądu w przewodnikach jako ruch elektronów swobodnych (6.7)
•	posługuje się intuicyjnie pojęciem napięcia elektrycznego (6.9)
•	podaje jednostkę napięcia (1 V) (6.9)
•	wskazuje woltomierz jako przyrząd do pomiaru napięcia  (6.9)	•	opisuje przemiany energii w przewodniku, między końcami którego wytworzono napięcie (6.9)	•	zapisuje i wyjaśnia wzór

•	wymienia i opisuje skutki przepływu prądu w przewodnikach (6.11)	•	wskazuje skutki przerwania dostaw energii elektrycznej do urządzeń o kluczowym znaczeniu (6.15)	
10.2. Źródła napięcia. Obwód elektryczny	•	wymienia źródła napięcia: ogniwo, akumulator, prądnica (6.9)	•	rysuje schemat prostego obwodu elektrycznego z użyciem symboli elementów wchodzących w jego skład (6.13)	•	wskazuje kierunek przepływu elektronów w obwodzie i umowny kierunek prądu (6.7)
•	łączy według podanego schematu obwód elektryczny składający się ze źródła napięcia, odbiornika, wyłącznika, woltomierza i amperomierza (6.16d)	•	mierzy napięcie na odbiorniku (6.9)	
10.3. Natężenie prądu elektrycznego	•	podaje jednostkę natężenia prądu (1 A) (6.8)	•	oblicza natężenie prądu ze wzoru  (6.8)
•	buduje prosty obwód prądu i mierzy natężenie prądu w tym obwodzie (6.8, 6.16d)	•	objaśnia proporcjonalność  (6.8)
•	oblicza każdą wielkość ze wzoru  (6.8)	•	przelicza jednostki ładunku (1 C, 1 Ah, 1 As) (6.8)	
10.4. Prawo Ohma. Opór elektryczny przewodnika	•	wyjaśnia, skąd się bierze opór przewodnika (6.12)
•	podaje jednostkę oporu elektrycznego  (6.12)	•	oblicza opór przewodnika ze wzoru  (6.12)	•	objaśnia zależność wyrażoną przez prawo Ohma (6.12)
•	sporządza wykres zależności I(U) (1.8)
•	wyznacza opór elektryczny przewodnika (6.16e)
•	oblicza każdą wielkość ze wzoru  (6.12)		
10.5. Obwody elektryczne i ich schematy	•	posługuje się symbolami graficznymi elementów obwodów elektrycznych (6.13)	•	rysuje schematy elektryczne prostych obwodów elektrycznych (6.13)	•	łączy według podanego schematu prosty obwód elektryczny (6.16d)		
10.6. Rola izolacji elektrycznej i bezpieczników	•	opisuje rolę izolacji elektrycznej przewodu (6.14)	•	wyjaśnia rolę bezpieczników w domowej instalacji elektrycznej (6.14)	•	opisuje niebezpieczeństwa związane z używaniem prądu elektrycznego (6.14)	•	wyjaśnia budowę domowej sieci elektrycznej (6.14)
•	opisuje równoległe połączenie odbiorników w sieci domowej (6.14)	
10.7. Praca i moc prądu elektrycznego	•	odczytuje dane znamionowe z tabliczki znamionowej odbiornika (6.10)
•	odczytuje z licznika zużytą energię elektryczną (6.10)
•	podaje jednostki pracy oraz mocy prądu i je przelicza (6.10)
•	podaje przykłady pracy wykonanej przez prąd elektryczny (6.10)	•	oblicza pracę prądu elektrycznego ze wzoru  (6.10)
•	oblicza moc prądu ze wzoru  (6.10)
	•	opisuje przemiany energii elektrycznej w grzałce, silniku odkurzacza, żarówce (6.11)	•	oblicza każdą z wielkości występujących we wzorach (6.10):

	
10.8. Zmiana energii elektrycznej w inne formy energii. Wyznaczanie ciepła właściwego wody za pomocą czajnika elektrycznego	•	wykonuje pomiary masy wody, temperatury i czasu ogrzewania wody (1.3)
•	podaje rodzaj energii, w jaki zmienia się w tym doświadczeniu energia elektryczna (1.4, 4.10c, 6.11)	•	opisuje sposób wykonania doświadczenia (4.10c)	•	wykonuje obliczenia (1.6)	•	objaśnia sposób dochodzenia do wzoru  (4.10c)
•	zaokrągla wynik do dwóch cyfr znaczących (1.6)	
10.9. Skutki przerwania dostaw energii elektrycznej do urządzeń o kluczowym znaczeniu				•	analizuje teksty źródłowe, w tym popularnonaukowe, i przygotowuje wypowiedź pisemną lub ustną (wym. ogólne IV)	

11. O zjawiskach magnetycznych
Temat według programu	Wymagania konieczne 
(dopuszczająca)
Uczeń:	Wymagania podstawowe 
(dostateczna)
Uczeń:	Wymagania rozszerzone 
(dobra)
Uczeń:	Wymagania dopełniające 
(b. dobra i celująca)
Uczeń:	
11.1. Właściwości magnesów trwałych	•	podaje nazwy biegunów magnetycznych i opisuje oddziaływania między nimi (7.1)
•	opisuje i demonstruje zachowanie igły magnetycznej w pobliżu magnesu (7.1, 7.7a)
•	opisuje sposób posługiwania się kompasem (7.2)	•	opisuje pole magnetyczne Ziemi (7.2)	•	opisuje oddziaływanie magnesu na żelazo i podaje przykłady wykorzystania tego oddziaływania (7.3)	•	do opisu oddziaływania magnetycznego używa pojęcia pola magnetycznego (7.2)	
11.2. Przewodnik z prądem jako źródło pola magnetycznego.
Elektromagnes i jego zastosowania	•	opisuje budowę elektromagnesu (7.5)
•	demonstruje działanie  elektromagnesu na znajdujące się w pobliżu przedmioty żelazne i magnesy (7.5)	•	demonstruje oddziaływanie prostoliniowego przewodnika z prądem na igłę magnetyczną umieszczoną w pobliżu (7.4, 7.7b)
	•	opisuje rolę rdzenia w elektromagnesie (7.5)
•	wskazuje bieguny N i S elektromagnesu (7.5)	•	wyjaśnia zachowanie igły magnetycznej z użyciem pojęcia pola magnetycznego wytworzonego przez prąd elektryczny (1.2, 7.4)	
11.3. Silnik elektryczny na prąd stały		•	wskazuje oddziaływanie elektromagnesu z magnesem jako podstawę działania silnika na prąd stały (7.6)	 	•	buduje model silnika na prąd stały i demonstruje jego działanie (1.3, 7.6)
•	podaje cechy prądu przemiennego wykorzystywanego w sieci energetycznej (wym. ogólne IV)	
11.4. *Zjawisko indukcji elektromagnetycznej. Prądnica prądu przemiennego jako źródło energii elektrycznej		•	wymienia różnice między prądem stałym i prądem przemiennym (1.2)
•	podaje przykłady praktycznego wykorzystania prądu stałego i przemiennego (1.1, 1.2)	•	opisuje zasadę działania najprostszej prądnicy prądu przemiennego (1.1, 1.2, 1.3)	•	doświadczalnie demonstruje, że zmieniające się pole magnetyczne jest źródłem prądu elektrycznego w zamkniętym obwodzie (1.3)	
11.5. Fale elektromagnetyczne. Rodzaje i przykłady zastosowań	•	nazywa rodzaje fal elektromagnetycznych  (9.12)
	•	podaje przykłady zastosowania fal elektromagnetycznych (9.12)	•	podaje właściwości różnych rodzajów fal elektromagnetycznych (rozchodzenie się w próżni, szybkość rozchodzenia się, różne długości fali) (9.12)
	•	analizuje teksty źródłowe, w tym popularnonaukowe, i przygotowuje wypowiedź pisemną lub ustną na temat zastosowań fal elektromagnetycznych (wym. ogólne IV)	

12. Optyka, czyli nauka o świetle
Temat według programu	Wymagania konieczne 
(dopuszczająca)
Uczeń:	Wymagania podstawowe 
(dostateczna)
Uczeń:	Wymagania rozszerzone 
(dobra)
Uczeń:	Wymagania dopełniające 
(b. dobra i celująca)
Uczeń:	
12.1. Źródła światła. Powstawanie cienia	•	podaje przykłady źródeł światła (9.1)	•	opisuje sposób wykazania, że światło rozchodzi się po liniach prostych (9.1)
•	demonstruje prostoliniowe rozchodzenie się światła (9.14a)	•	wyjaśnia powstawanie obszarów cienia i półcienia za pomocą prostoliniowego rozchodzenia się światła w ośrodku jednorodnym (9.1)		
12.2. Odbicie światła. Obrazy otrzymywane w zwierciadle płaskim	•	demonstruje powstawanie obrazów w zwierciadle płaskim (9.4, 9.14a)	•	opisuje zjawisko odbicia światła od powierzchni gładkiej, wskazuje kąt padania i kąt odbicia (9.2)
•	opisuje zjawisko rozproszenia światła na powierzchniach chropowatych (9.3)	•	podaje cechy obrazu otrzymanego w zwierciadle płaskim (9.14a)	•	rysuje konstrukcyjnie obrazy otrzymywane w zwierciadle płaskim (9.5)
	
12.3. Otrzymywanie obrazów w zwierciadłach kulistych	•	szkicuje zwierciadła kuliste wklęsłe i wypukłe (9.4)
•	wskazuje oś optyczną główną, ognisko, ogniskową i promień krzywizny zwierciadła (9.4)
•	wykreśla bieg wiązki promieni równoległych do osi optycznej po odbiciu od zwierciadła (9.4)
•	podaje przykłady praktycznego zastosowania zwierciadeł (9.5)	•	na podstawie obserwacji powstawania obrazów (9.14a) wymienia cechy obrazów otrzymywanych w zwierciadle kulistym (9.5)
	•	rysuje konstrukcyjnie obrazy otrzymywane za pomocą zwierciadła wklęsłego (9.5)
•	demonstruje powstawanie obrazów w zwierciadłach wklęsłych i wypukłych (9.4, 9.14a)
	•	rysuje konstrukcyjnie ognisko pozorne zwierciadła wypukłego i objaśnia jego powstawanie (9.4, 9.5)
•	rysuje konstrukcyjnie obrazy otrzymywane za pomocą zwierciadła wypukłego (9.5)	
12.4. Załamanie światła na granicy dwóch ośrodków	•	demonstruje zjawisko załamania światła (9.14a)	•	szkicuje przejście światła przez granicę dwóch ośrodków, wskazuje kąt padania i kąt załamania (9.6)		•	wyjaśnia zależność zmiany biegu wiązki promienia przy przejściu przez granicę dwóch ośrodków od szybkości rozchodzenia się światła w tych ośrodkach (9.6)	
12.5. Przejście wiązki światła białego przez pryzmat	•	opisuje światło białe jako mieszaninę barw (9.10)
•	rozpoznaje tęczę jako efekt rozszczepienia światła słonecznego (9.10)	•	wyjaśnia rozszczepienie światła białego w pryzmacie (9.10)	•	wyjaśnia pojęcie światła jednobarwnego (monochromatycznego) i prezentuje je za pomocą wskaźnika laserowego (9.11)
•	wyjaśnia, na czym polega widzenie barwne (9.10)
•	demonstruje rozszczepienie światła w pryzmacie (9.14c)		
12.6. Soczewki	•	opisuje bieg promieni równoległych do osi optycznej, przechodzących przez soczewkę skupiającą i rozpraszającą (9.7)
•	posługuje się pojęciem ogniska, ogniskowej i osi optycznej (9.7)		•	doświadczalnie znajduje ognisko i mierzy ogniskową soczewki skupiającej (9.7)
•	oblicza zdolność skupiającą soczewki ze wzoru  i wyraża ją w dioptriach (9.7)		
12.7. Obrazy otrzymywane za pomocą soczewek	•	rozróżnia obrazy rzeczywiste, pozorne, proste, odwrócone, powiększone, pomniejszone (9.8)	•	wytwarza za pomocą soczewki skupiającej ostry obraz przedmiotu na ekranie (9.14a, 9.14b)
•	rysuje konstrukcje obrazów otrzymywanych za pomocą soczewek skupiających i rozpraszających (9.8)		•	na podstawie materiałów źródłowych opisuje zasadę działania prostych przyrządów optycznych (wym. ogólne IV)	
12.8. Wady wzroku. Krótkowzroczność i dalekowzroczność		•	wyjaśnia, na czym polegają krótkowzroczność i dalekowzroczność (9.9)
•	podaje rodzaje soczewek (skupiająca, rozpraszająca) do korygowania wad wzroku (9.9)	•	opisuje rolę soczewek w korygowaniu wad wzroku (9.9)	•	podaje znak zdolności skupiającej soczewek korygujących krótkowzroczność i dalekowzroczność (9.9)	
12.9. Porównujemy fale mechaniczne i elektromagnetyczne		•	wymienia cechy wspólne i różnice w rozchodzeniu się fal mechanicznych i elektromagnetycznych (9.13)
•	wymienia sposoby przekazywania informacji i wskazuje znaczenie fal elektromagnetycznych dla człowieka (9.13)	•	wykorzystuje do obliczeń związek  (9.13)
	•	wyjaśnia transport energii przez fale elektromagnetyczne (9.13)